Биылғы ең егде жастағы күйеу жігіт — 92 жастағы зейнеткер, ал ең жас жұп небәрі 16 жасқа енді толған.

Алайда неке саны жоғары болғанымен, ажырасу көрсеткіші де аз емес. Жыл басынан бері 934 жұп ажырасқан. Орта есеппен ер адамдар 39 жасында, ал әйелдер 37 жасында ажырасуға шешім қабылдайды.

Мемлекет басшысы таяуда Беларусь Президенті Александр Лукашенкомен телефон арқылы сөйлесіп, күрделі жағдай кезінде екі ел конструктивті тұрғыдан ынтымақтаса әрекет еткені үшін ризашылығын білдірді. Сонымен қатар Қазақстан Президенті оңтайлы нәтижеге қол жеткізуге ықпал еткен Ресей Президенті Владимир Путинге де алғыс айту орынды деп санайды. Мемлекет басшысы Польша Президенті Кароль Навроцкий мен Премьер-министр Дональд Тускке Польша тарапы орын алған жағдайға байланысты байыпты шешім қабылдағаны үшін ризашылығын білдіріп, хат жолдамақ, - деді Айбек Смадияров.

2026 жылғы 30 сәуірде Skyline Builders Group Holding Limited пен Cove Kaz Capital Group LLC активтерді біріктіру туралы жариялады. Нәтижесінде Kaz Resources Inc. атты жаңа компания құрылып, Қарағанды облысындағы Солтүстік Катпар және Жоғарғы Қайрақты кен орындарын игерумен айналысады. Компанияны Nasdaq биржасына KAZR тикерімен шығару жоспарланып отыр.

Financial Times мәліметінше, Skyline компаниясы Kaz Resources жобасының 20% үлесін $20 млн-ға сатып алған. Сонымен қатар, басылым Трамптың ұлдары инвестиция салған кезде компанияның АҚШ үкіметімен ықтимал келісімшарттар туралы білгеніне дәлел жоқ екенін атап өтеді.

Бастапқыда Skyline Builders Гонконгта құрылыс жұмыстарымен айналысқан, алайда 2025 жылы стратегиялық бағытын өзгертіп, АҚШ үшін маңызды минералдарды жеткізуші болуға ниетті екенін мәлімдеді. Компания штаб-пәтерін Вашингтонға көшіруді де жоспарлап отыр.

Келісім аясында Kaz Resources құрамындағы «Kaz Critical Minerals» ЖШС-ін сатып алу көзделген. Бұл компания Қазақстанда 15 лицензияға ие. Мәмілені 2026 жылдың соңында немесе 2027 жылдың басында аяқтау жоспарланған.

Жобаны қаржыландыруға АҚШ-тың Экспорт-импорт банкі (EXIM) — $900 млн-ға дейін және Халықаралық даму қаржы корпорациясы (DFC) — $700 млн-ға дейін қызығушылық танытқан.

Өнімді өткізумен Cove Kaz Capital Group айналысады. Компания АҚШ үкіметі мен коммерциялық сектордың қажеттіліктерін қамтамасыз ету бойынша алдын ала келісімге қол қойған.

Айта кетейік, бұған дейін Cove Kaz «Тау-Кен Самұрық» ұлттық компаниясымен бірлескен кәсіпорын құрған. 2026 жылы америкалық тарап жобаның 70% үлесін иеленсе, 30% үлесі қазақстандық тарапта қалды.

Солтүстік Катпар мен Жоғарғы Қайрақты кен орындары әлемдегі ең ірі игерілмеген вольфрам қорларының бірі саналады. Қазір тараптар техникалық-экономикалық негіздемені аяқтап, жобаны іске асырудың келесі кезеңіне өтуді жоспарлап отыр.

Өткен жылмен салыстырғанда делегация саны шамамен үш есеге артқан. Бұл елімізде робототехникаға деген қызығушылықтың артып келе жатқанын көрсетеді.

FIRST Championship аясында қатысушылар өз инженерлік жобаларын таныстырып, бірнеше кезеңнен тұратын матчтарда бақ сынайды және финалға шығу үшін күреседі.

37 жастағы әйел де зардап шекті. Ол ауруханаға жеткізілген, дәрігерлер оның жағдайын тұрақты ауыр деп бағалауда.

Оқиғаның мән-жайы анықталып жатыр, тергеу жүргізілуде.

NYT дерегінше, Құран аяттары кестеленген гобелендер Меккедегі Қағбадан жеткізілген. Айтылғандай, олар бұрын Қағбаның ішкі қасиетті бөліктерін безендіріп, сыртқы қабырғаларын жауып тұрған.

Бұдан бөлек, Джеффри Эпштейн Өзбекстаннан әкелінген плиткаларды, сондай-ақ ежелгі Сирия сәулет үлгісінде жасалған алтын күмбезді де сатып алған.

Құжаттарда көрсетілген исламдық артефактілер Эпштейн аралындағы жұмбақ ғимараттың сырын да ашуға көмектеседі. Алғашында жоба «ислам бағы» қоршаған «хамам» ретінде тіркелген. Кейін қаржыгер бұл жоспардан бас тартып, оның орнына «музыкалық бөлме» салуға рұқсат алуға тырысқан.

Финалдық кезеңде Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитетінің Қызылорда облысы бойынша департаменті бастығының орынбасары Фархат Иманғалиев және Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің Қызылорда облысы бойынша департаменті басшысының орынбасары Мирамкүл Бибітова сөз сөйлеп, іріктеу кезеңдерінде үздік нәтиже көрсетіп, финалға жолдама алған екі командаға сәттілік тіледі.

Сонымен қатар, облыстық қоғамдық даму басқармасы басшысының орынбасары Уалихан Ибраев сөз сөйлеп, жастардың қоғамдағы белсенді рөлі мен заңға құрметтің маңыздылығына тоқталды.

- Даңқты қолбасшы, Халық қаһарманы Бауыржан Момышұлы өзінің даналығында «Тәртіпсіз ел болмайды, тәртіпке бас иген құл болмайды» деп, тәртіптің қоғам өміріндегі маңызын терең әрі дәл бейнелеп берген. Бұл даналық сөздің астарында үлкен тағылым жатыр. Тәртіпке бағыну – әлсіздіктің емес, керісінше, саналы азаматтың парасаттылығы мен жауапкершілігінің белгісі. Заң мен тәртіпті құрметтеген ел ғана еңселі, бірлігі бекем, болашағы баянды мемлекетке айналады. Әрқайсыңыз өз ортаңызда заң мен тәртіптің жаршысы болып, өзгелерге үлгі көрсете білсеңіздер, еліміздің болашағы баянды болары анық, - деді Уалихан Серікұлы.

Турнирдің әділ өтуіне Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі комитетінің Қызылорда облысы бойынша департаменті бастығының орынбасары Фархат Иманғалиев, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің Қызылорда облысы бойынша департаменті басшысының орынбасары Мирамкүл Бибітова және «Бедел» ораторлықты дамыту орталығының директоры Айжан Орынбасар қазылық етті.

Тартысты өткен финал қорытындысы бойынша І орынды «АМАНАТ» командасы иеленді,  ІІ орын «Нысана» командасы ІІІ орын «Алаш Prime» командасына бұйырса, IV орынды «Republic» командасы еншіледі.

Аталған дебаттық турнир жастардың сыни ойлау қабілеті мен шешендік өнерін дамытуға серпін беріп, олардың қоғамдағы белсенді азаматтық ұстанымын қалыптастыруға және заң мен тәртіпке деген құрметін арттыруға ықпал етті.

Қонақтар ұлттық тағамдардан дәм татып, қолөнер көрмелерін тамашалап, түрлі шеберлік сабақтарына қатыса алады. Сонымен қатар, концерттік бағдарлама да ұсынылады.

Бұл мереке — елдегі мәдени әртүрліліктің байлығы мен халықтар арасындағы бірліктің жарқын көрінісі.

«Бәйтерек» жобасы соңғы жылдардағы ең күрделі технологиялық жобалардың бірі болып саналады. Жоба аясында жоғары деңгейдегі қауіпсіздік пен автоматтандыру талаптарына сай заманауи инфрақұрылым қалыптастырылды. Сәтті ұшырылым Қазақстанның ғарыш саласындағы мүмкіндіктерін айқындап берді.

Жаңа кешен ғарыш аппараттарын ұшыру мүмкіндігін кеңейтіп, жаңа жұмыс орындарын ашуға және ғылымды дамытуға ықпал етеді. Ұшырылым барысында 40-тан астам техникалық жүйе үйлесімді жұмыс істеді.

РКЦ Прогресс әзірлеген «Союз-5/Сункар» зымыраны төменгі жер орбитасына 17 тоннаға дейін жүк шығара алады. Ол РД-171МВ және РД-0124МС қозғалтқыштарымен жабдықталған және «Фрегат» үдеткіш блоктарын қолдануға мүмкіндік береді.

Жоба экологиялық тұрғыдан да тиімді: отын ретінде керосин мен сұйық оттегі пайдаланылады.

Ведомство мәліметінше, олардың саны небәрі 23 адам, бұл этносты демографиялық статистика мен мәдени мұра тұрғысынан ерекше етеді.

Керектер кімдер?

Керектер палеоазиат халықтарына жатады. Тарихи тұрғыдан олар Чукот автономиялық округі аумағында, Беринг теңізі жағалауына жақын өңірде өмір сүрген.

Қазіргі таңда бұл халық өкілдері күнделікті өмірде чукча және орыс тілдерін қолданады. Ал керек тілі олардың мәдени мұрасының жоғалған бөлігі болып саналады.

Жойылған тіл және мәдени жады

Бұрын керек халқы керек тілінде сөйлеген. Алайда оның соңғы тасымалдаушылары 1991–2005 жылдар аралығында өмірден өтті.

2005 жылдан бастап лингвистер керек тілін ресми түрде жойылған тіл ретінде жіктейді. Бұл керек халқын тілдік дәстүрі толық жоғалған, бірақ мәдени бірегейлігі сақталған этностардың бірі ретінде көрсетеді.

Ресейдегі жаңа мемлекеттік мереке

2026 жылғы 30 сәуірде Ресейде алғаш рет байырғы аз санды халықтар күні атап өтілді.

Ұйым мәлімдемесінде кемінде 9 өлім жазасы қаңтар айындағы наразылықтарға байланысты болғаны, 10 адамның оппозициялық немесе жау топтарға қатысы бар деген күдікпен жазаланғаны, ал тағы екі адамның тыңшылық айыбымен өлім жазасына кесілгені айтылған.

Барлық өлім жазалары 28 ақпанда АҚШ пен Израиль Иранға соққы бере бастағаннан кейін жүзеге асырылған.

Шамамен 2–4% аралығында баға Астана, Шымкент, Тараз, Орал және Семей қалаларында арзандаған.

Қай қалаларда баға өсті
Үш қалада пәтер жалдау қымбаттаған:

• Түркістан (+4,1%);

•  Петропавл (+2,9%);

•  Қарағанды (+2,2%).

Ал Ақтөбе, Атырау және Түркістан қалаларында жалдау ақысы жыл басынан бері өзгеріссіз қалған.

Орташа жалдау бағасы
Есептеулерде медиандық көрсеткіш қолданылған.

27 сәуірдегі жағдай бойынша Қазақстандағы орташа жалдау бағасы — 3389 теңге/шаршы метр.

Ең қымбат қалалар:
• Алматы — 5591 тг/ш.м;
• Астана — 5000 тг/ш.м;
• Қостанай — 3852 тг/ш.м.

Ең арзан қалалар:
•  Түркістан және Тараз — 2000 тг/ш.м

Пәтерді тәуліктік жалға алу бағасы:
•  Астана — 15 000 теңге/тәулік;
•  Алматы — 18 000 теңге/тәулік;           •  Қарағанды — 13 000 теңге/тәулік.

«Некені тіркеуге өтініш берген ең жасы үлкен азамат — 92 жастағы ер адам. Ал заң талаптарына сәйкес рұқсат алып, ең жас отбасы 16 жаста құрылған», — деп мәлімдеді «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы.

Сондай-ақ осы кезеңде 409 жұп шетел азаматтарымен некесін тіркеген.

Ажырасу

Бұдан бөлек, 2026 жылдың басынан бері шамамен 934 жұп некені бұзу туралы өтініш берген. Ажырасуға өтініш білдірушілердің орташа жасы: ерлерде — 39 жас, әйелдерде — 37 жас.

Некені қалай тіркеуге болады? 

«Азаматтарға арналған үкіметте» неке тіркеуге өтінішті кемінде 15 күнтізбелік күн бұрын беру қажет екенін еске салды.

Қызметті рәсімдеу жолдары:

•  АХАТ бөлімдері арқылы;

•  eGov.kz порталы арқылы;

• екінші деңгейлі банктердің мобильді қосымшалары арқылы.

Айта кетелік, жас жұбайлар қалауы бойынша неке қиюдың салтанатты рәсімін өткізе алады.

Отырыста бейінді мемлекеттік органдардың өкілдері қазіргі ахуал бойынша баяндама жасады. Осы жылдың бірінші тоқсанының қорытындысына сәйкес, елімізде кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылық деңгейі 8 пайызға төмендеген.

Сонымен қатар жиын барысында Ведомствоаралық комиссияның алдағы жұмыс жоспары бекітілді. Құжатта кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алу нәтижелері үшін өңірлердің жауапкершілігін күшейту, тәуекел тобындағы балалармен атаулы жұмысты жетілдіру, ведомствоаралық іс-қимыл мен тәлімгерлік институтын дамыту, сондай-ақ жергілікті ерекшеліктерді ескере отырып, «Қазақстан балалары» тұжырымдамасының өңірлік жоспарларын іске асыру сапасын арттыру шаралары қарастырылған.

Еліміздің барлық өңірінде кәмелетке толмағандардың істері және олардың құқықтарын қорғау жөніндегі комиссиялардың құрамы жаңартылғаны атап өтілді. Олардың қатарына азаматтық қоғам мен сарапшылар қауымдастығының өкілдері енгізілген. Олар кәмелетке толмағандар арасындағы девиантты мінез-құлықтың алдын алу шараларына қатысып, білім беру ұйымдарымен және құқық қорғау органдарымен бірлесе жұмыс жүргізіп келеді.

Күн тәртібіндегі екінші мәселе ретінде кәмелетке толмағандар арасындағы суицид проблемасы қаралды. Қазіргі уақытта Оқу-ағарту министрлігі Денсаулық сақтау министрлігімен бірлесіп, Балаларды зорлық-зомбылықтан қорғау, суицидтің алдын алу және олардың құқықтары мен әл-ауқатын қамтамасыз ету жөніндегі кешенді жоспарды іске асыру бойынша жүйелі жұмыс жүргізуде.

2024 жылғы шілдеде суицидтік мінез-құлық белгілері бар кәмелетке толмағандарды анықтау және оларды одан әрі сүйемелдеу бойынша бірыңғай алгоритм енгізілді. Бұл құжат мүдделі қызметтердің өзара іс-қимыл тәртібін айқындап, балаларға уақтылы көмек көрсетуге бағытталған.

Отырыста балалар мен жасөспірімдер арасындағы суицидтік мінез-құлықтың алдын алу, сондай-ақ осы саладағы ведомствоаралық іс-қимылды жетілдіру мәселелері жеке қаралды. Әр өңір бойынша жағдайға талдау жасалып, себептер, тәуекел факторлары және қолданыстағы шаралардың тиімділігі сараланды.
 

«Балалар – біздің басты құндылығымыз, ең алдымен, мемлекеттің адами капиталы. Кәмелетке толмағандардың істері және олардың құқықтарын қорғау жөніндегі ведомствоаралық комиссия жай ғана консультативтік-кеңесші орган емес. Бұл – балалардың зорлық-зомбылық пен буллингке ұшырамауы, қауіпсіз ортада өмір сүріп, қарым-қатынас жасауы, заңсыздықтың құрбаны болмауы және өздері де заң бұзбауы үшін барлық күш-жігерімізді үйлестіріп, бір арнаға тоғыстыратын алаң. Осы бағыттағы профилактикалық және превентивті жұмыс – комиссиямыздың басты миссиясы әрі дені сау, саналы және мықты жас ұрпақ тәрбиелеудің маңызды факторы», — деді Аида Балаева.

Қала басшысы өз тәлімбақ базасын қалыптастыру көгалдандыру саласын тұрақтандырып, қалалық ортаның сапасын арттырудағы маңызды стратегиялық қадам екенін атап өтті.

Жоба аясында қаланың оңтүстік бөлігінде бірнеше учаскеде тәлімбақ орналастыру қарастырылуда. Сонымен қатар аумақты кеңейту мүмкіндігі пысықталып жатыр. Бұл Алматыны климатқа бейімделген көшеттерді өсіріп, импортқа тәуелділікті азайтуға мүмкіндік береді.

Сондай-ақ, заманауи агротехнологияларды енгізу мәселесі де назарда. Атап айтқанда, жылына 1 миллионға дейін көшет өсіруге мүмкіндік беретін микроклондық көбейту зертханасын құру жоспарланып отыр. Бұл сапалы отырғызу материалымен тұрақты қамтамасыз етіп, шығынды азайтуға ықпал етеді.

Кеңес барысында жобаға шетелдік инвесторлардың қызығушылық танытып отырғаны да белгілі болды. Қазіргі таңда серіктестік тетіктері мен инвестиция тарту жолдары қарастырылып жатыр.

Жиын соңында Алматы әкімі Дархан Сатыбалды жауапты басқармаларға жобаны кешенді түрде іске асыруды, соның ішінде жобалық шешімдерді нақтылауды, ғылыми базаны дамытуды және өндірістік қуатты кезең-кезеңімен іске қосуды тапсырды.
 
Бұл бастама қаладағы жасыл қорды жүйелі жаңартуға, өсімдіктердің жерсіну деңгейін арттыруға және 2030 жылға дейінгі көгалдандыру жоспарларын тиімді жүзеге асыруға мүмкіндік береді.

 «Адам баласы құрбан айт күнінде (құрбан шалып) қан ағызудан да сүйікті басқа іспен Аллаһ Тағалаға жақындаған емес. Қаны ағызылған мал қиямет күні мүйіздері, тұяқтары және жүндерімен келеді. Ағызылған қан жерге тамбай жатып, Аллаһ Тағаланың құзырында үлкен мақамға жетеді. Сондықтан құрбандарыңды көңіл ризашылығымен шалыңдар»

2. Құрбан айтта құрбан шалудың үкімі

Ханафи мәзһабында құрбан айтта шамасы жеткен дерге құрбан шалу – уәжіп.

Уәжіптігінің дәлелдері:

Алла Тағала Құран Кәрімде пайғамбарымызға (ﷺ) : «Намаз оқы және құрбан шал» – деп, әмір етіп, құрбан шалудың уәжіптігін білдірген.  Пайғамбарымыз (ﷺ) «Кімде-кім мүмкіншілігі бола тұра құрбан шалмаса, біздің намаз оқитын жерімізге жақындамасын!» – деп бұйырған.

3. Құрбан шалу кімге уәжіп?

Құрбан шалу уәжіп болу үшін төмендегі мына шарттар болуы қажет.

1. Мұсылман болу;

2. Құрбан айт уақытында жолаушы болмау;

3. Негізгі қажеттерден тыс нисап мөлшеріндегі қаржыға ие болу. Нисап мөлшері – 85 грамм алтын яки құнына тең келетін ақша. Зекет ғибадаты сияқты құрбанның уәжіп болуы үшін нисап мөлшеріне жеткен малға бір жыл толу шарт емес. Құрбан шалған уақытта міндетті түрде ниет ету керек. Өйткені, малды ғибадат үшін соятыны сияқты, тек қана етін пайдалану үшін де союға болады.

Ескерту: Нисап мөлшерінде артық қаражаты болмаса да кедей мұсылман кісінің құрбан шалуына болады. Шалған құрбандығы нәпіл құрбан үкімінде болады.

4. Құрбан шалудың уақыты

Құрбан шалудың уақыты құрбан айттың бірінші күні айт намазынан кейін басталып, айтың үшінші күні ақшамға аз уақыт қалғанға дейін жалғасады. Қандай да бір маңызды шариғи себепке байланысты құрбан айт намазына бара алмай, айт намазын оқымаған кісі намаз оқып болатындай уақыт өткеннен кейін құрбанын шала беруіне болады. Айт намаздан бұрын шалынған мал құрбандыққа есептелмейді.

5. Құрбандыққа жарамды малдар

Қой, ешкі, сиыр және түйе малдарын ғана құрбандыққа шалуға болады. Құрбан ретінде шалынатын қой және ешкі кем дегенде бір жасар, сиыр екі жасар, түйе бес жасар болуы керек. Алты-жеті айлық кепе қозы бір жасар қой сияқты семіз, етті болса, құрбандыққа шалуға жарайды. Қой мен ешкінің еркегін, сиырдың ұрғашысын шалу абзал. Елік, арқар сияқты аңдар мен тауық, қораз, қаз, үйрек сияқты құстар құрбан ретінде сойылмайды.

6. Бірігіп құрбан шалу

Қой немесе ешкіні тек бір адам құрбан ретінде шала алады. Ал сиыр немесе түйені яғни, ірі қараны бір кісінің жалғыз өзі үшін шалуына болады. Сондай-ақ жеті кісіге арнап, ортақ шалуларына болады. Құрбанды ортақтасып шалған уақытта әрбір адам құрбан шалу ниетімен ортақтасуы керек. Бір кісі құрбан үшін, ал екінші бір кісі тек қана етін алу ниетімен ортақтасса, шалынған мал барлық ортақтар үшін құрбан болып есептелмейді.

7. Құрбандыққа жарамайтын малдар

Мынадай кемшілігі бар малдар құрбандыққа жарамсыз болып саналады.

• Бір көзі соқыр

• Сойылатын жерге жете алмайтын дәрежеде көтерем

• Құлағы немесе құйрығы тумадан жоқ немесе басым бөлігі кесілген

• Тістерінің көбі түсіп қалған

• Емшектерінің басы жұлынып қалған

• Бір мүйізі немесе екеуі де түбінен сынған.

 Құрбан шалуы уәжіп болған кісінің құрбандық малында аталмыш кемшіліктердің біреуі сатып алғаннан кейін пайда болса немесе алған малы өліп қалса, қайтадан құрбандыққа жарайтын мал сатып алып шалуы керек. Ал құрбан шалу уәжіп болмаса да, сауап үшін шалуды ниет еткен кедей адамның сатып алған құрбанында бір кемшілік пайда болса, сол малды шала береді. Тіпті құрбан шалуы уәжіп болмаған кедей адам бойында кемшілігі бар малды сатып алып, құрбан ретінде шалуына болады. Өйткені, кедей адамның шалған құрбандығы– нәпіл құрбан. Нәпіл ғибадатта кешірім бар.

8. Құрбан шалуда өкілдік

Құрбандық малын мүмкіншілік болса, мойнына уәжіп болған адамның өзі шалғаны абзал. Және оның сауабы мол. Алайда өзге біреуге өкілдік беруіне де болады. Құрбан шалуы уәжіп кісі басқа бір адамды телефон арқылы немес хат сияқты жолдармен өзінің орнына басқа адамды өкіл ретінде құрбан шалуы үшін тағайындай алады. Өкілге «менің орныма құрбан алып, шал» деп айтылған уақытта, өкіл сол адамның атына құрбан алып шалады.

9. Құрбан малы қалай шалынады?

• Құрбан ретінде шалынатын малды қинамау үшін, өткір пышақ қолдану керек. Малды сою үшін жерге жатқызғаннан кейін пышақты көз алдында жалақтатып, қайрау – мәкрүһ. Ал, қинамай сою – сүннет.

• Құрбан ретінде шалынатын мал құбылаға қарата жатқызылып, дұға ретінде мына аят оқылады:

«Инна салати уа нусуки уа махиаиа уа мәмәти лилләһи Раббил ‘аламина лә шәрика ләһ».

«Күмәнсіз менің намазым және басқа ғибадаттарым, өмірім де, өлімім де бүкіл әлемдердің Раббы Алла үшін. Оның еш серігі жоқ». Одан кейін:

«Аллаһу әкбар, Аллаһу әкбар лә илаһа иллаллаһу, уАллаһу әкбар, Аллаһу әкбар уа лиллаһил-хамд» – деп, тәкбір айтып, «Бисмиллаһи, Аллаһу әкбар» – деп бауыздалады.

Тек қана құрбанның иесінің ғана «Бисмиллаһи, Аллаһу әкбар» – деуі жеткілікті емес. Құрбанды бауыздаған адам да «Бисмиллаһи, Аллаһу әкбар» – деуі керек. Әдейі ұмытпастан «Бисмиллаһ» деп айтпаса, құрбанның етін жеуге болмайды. Өйткені, Алланың аты айтылып, бауыздалмаған малдың етін жеу – харам. Құрбанның иесі құрбанды бауыздайын деп жатқан қасаптың қолының үстіне қолын қойып, бірге ба уыздаса, екеуінің де «Бисмиллаһ» деп айтулары керек. Сойылатын мал құрбан ниетімен бауыздалу керек.

• Малдың жаны шыққаннан кейін барып қана терісі сыпырылады. Жаны шықпай жатып басын кесіп алып тастау немесе терісін сыпыру–мәкрүһ.

10. Құрбандыққа шалынған малдың еті мен терісі

 Бай немесе кедей болсын құрбан айтта шалған құрбандығының етін жеуіне болады. Құрбандыққа шалынған малдың етін үш бөлікке бөліп тарату –мұстахап. Бір бөлігі – туған-туыс, көршілеріне бай болса да сыйға тартылады, екінші бөлігі – кедей және мұқтаж адамдарға, үшінші бөлігі – өзінің отбасына, бала-шағасына беріледі. Бірақ шалынған малды түгелдей кедей-мұқтаждарға таратуға болатыны сияқты, түгелдей өзінің отбасына қалдыра алады.

Құрбандыққа шалынған малдың етін, терісін, сирақтарын, басын және сүтін сату – мәкрүһ. Құрбан малының аталмыш бөлшектері сатылған жағдайда құны кедейлерге садақа ретінде беріледі. Құрбандыққа шалынған малдың терісін кедейлерге, қайырымдылық қорларына беруге болады.

Ескерту: Құрбанға шалынған малдың ешқандай бөлшегінен қасаптың ақысы ретінде төлеуге болмайды.

 11. Құрбандыққа арнайы мал алып соймай, орнына сол құрбанның құнын ақшалай садақа ретінде кедейлерге беруге бола ма?

Құрбандықта қан ағызу негіз болғандықтан мал сойып, қан ағызбаса, құрбандық міндеті мойнынан түспейді.

 12. Көз жұмған кісі үшін құрбан шалуға бола ма?

Өлген кісі өзінің атына құрбан шалуды тапсырып кетпесе де, сауабын өліге бағыштау ниетімен құрбан айт күндерінде құрбан шалуға болады. Шалған құрбанының етінен жеуіне рұқсат. Бірақ өлінің тапсырып кеткен өсиетін орындау ниетімен шалған құрбанының етінен жеуге болмайды. Етін толық садақа ретінде тарату керек.

Бекітілген күнтізбеге сәйкес:

• Қасиетті Рамазан айы 2026 жылдың 19 ақпанында басталады;

• Қадір түні 16 наурыздан 17 наурызға қараған түні атап өтіледі;

• Ораза айт мерекесі 20 наурызға белгіленген;

2026 жылы Құрбан айттың алғашқы күні 27 мамырға сәйкес келіп, 29 мамырға дейін жалғасады.

Айта кету керек, ҚМДБ күнтізбесіндегі хижри айлардың басталу күндері кездейсоқ анықталмайды. Олар халықаралық астрономиялық зерттеу орталықтарының деректері мен есептеулеріне негізделеді. Бұл діни күндердің дәл әрі үйлесімді белгіленуін қамтамасыз етеді.

Рамазан — ораза ұстап, рухани тазару, қайырымдылық жасау және иманды күшейту айы. Қадір түні — ең қасиетті түндердің бірі. Ал Ораза айт пен Құрбан айт — адамдарды, отбасылар мен қауымдастықтарды біріктіретін маңызды мерекелер. Бұл күндері дастарқан жайылып, бір-біріне сыйлықтар беріледі.

Мамыр айында Қазақстанда бірнеше ресми мереке атап өтіледі:

— 1 мамыр — Қазақстан халқының бірлігі мерекесі

— 7 мамыр — Отан қорғаушылар күні

— 9 мамыр — Жеңіс күні

— 27 мамыр — Құрбан айттың бірінші күні

2026 жылы 9 мамыр сенбіге түсетіндіктен, демалыс күні 11 мамыр дүйсенбіге ауыстырылады. Бұл «Қазақстан Республикасындағы мерекелер туралы» заңға сәйкес жүзеге асады.

Бес күндік жұмыс аптасы бойынша

Айдың алғашқы ұзақ демалысы:

1, 2 және 3 мамыр — демалыс күндері (жұма, сенбі, жексенбі).

Екінші ұзақ демалыс мамыр мерекелеріне байланысты:

7 мамыр — демалыс

8 мамыр — жұмыс күні

9, 10 және 11 мамыр — демалыс күндері

Осылайша мамырдың ортасында тағы бірнеше күн қатарынан тынығуға мүмкіндік бар.

27 мамыр, сәрсенбі күні, Құрбан айтқа байланысты тағы бір ресми демалыс болады.

Алты күндік жұмыс аптасы бойынша

Алты күндік жұмыс кестесінде демалыс сәл өзгеше болады:

1 мамыр — демалыс

2 мамыр — жұмыс күні

3 мамыр — демалыс

7 мамыр — демалыс

8 мамыр — жұмыс күні

9 және 10 мамыр — демалыс

11 мамыр — жұмыс күні

27 мамыр — Құрбан айтқа байланысты демалыс күні.

Осылайша, мамыр 2026 жылы ең көп демалыс күні бар айлардың бірі болады. Көпшілік дәл осы кезеңге шағын сапарлар мен отбасылық демалысты жоспарлап жатыр.

Ұсынылған макетке сәйкес, мемлекет басшысының бейнесі Тәуелсіздік декларациясының мәтіні және АҚШ туының жанында орналасады. Портреттің төменгі бөлігіне президенттің алтын түспен жазылған қолтаңбасы қойылады. Ал келесі бетте суретші Джон Трамбуллдың «Тәуелсіздік декларациясы» атты әйгілі картинасының бөлігі бейнеленеді.

Мемлекеттік департаменттің мәліметінше, бұл арнайы паспорттар Вашингтондағы паспорт агенттігінде жеке өтініш берген азаматтарға әдепкі нұсқа ретінде беріледі. Онлайн өтінім жасағандар немесе басқа бөлімшелерге жүгінгендер бұрынғы стандартты үлгідегі паспорт алады.

Жаңа дизайн үшін қосымша ақы алынбайды, алайда мұндай паспорттардың саны шектеулі болады. Нақты қанша дана шығарылатыны әзірге жарияланған жоқ. Бұл бастама АҚШ-тың 250 жылдығына арналған ауқымды America250 бағдарламасының бір бөлігі саналады.